Từ ngày 06/10 đến ngày 16/10/2026, Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam đã tổ chức 06 đoàn công tác làm việc với các Sở tại 06 khu vực gồm: Trung du và miền núi phía Bắc; Đồng bằng sông Hồng; Bắc Trung Bộ; Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên; Đông Nam Bộ; Đồng bằng sông Cửu Long, nhằm nắm bắt tình hình, hướng dẫn và tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình chuyển giao chức năng, nhiệm vụ quản lý nhà nước về địa chất, khoáng sản; kiện toàn tổ chức bộ máy, nhân sự và bảo đảm giải quyết thủ tục hành chính liên tục, thông suốt và điều phối nguồn vật liệu phục vụ các công trình, dự án trọng điểm.
Đây là hoạt động được Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam triển khai ngay sau khi chức năng quản lý nhà nước về địa chất, khoáng sản được chuyển sang ngành Công Thương theo Nghị quyết số 66.25/2026/NQ-CP ngày 04/9/2026 của Chính phủ, Nghị định số 351/2026/NĐ-CP ngày 11/9/2026 của Chính phủ và Thông tư số 50/2026/TT-BCT ngày 13/9/2026 của Bộ trưởng Bộ Công Thương. Cục đồng thời yêu cầu các địa phương rà soát kết quả chuyển giao kể từ ngày 15/9/2026, tập trung vào chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, nhân sự, hồ sơ, tài liệu, dữ liệu và tình hình thực hiện nhiệm vụ sau chuyển giao.
Bám sát cơ sở, nắm chắc tình hình sau chuyển giao
Tại các địa phương, các đoàn công tác của Cục đã làm việc trực tiếp với lãnh đạo Sở Công Thương, các phòng chuyên môn và đại diện những cơ quan có liên quan để đánh giá toàn diện quá trình bàn giao, tiếp nhận nhiệm vụ quản lý nhà nước về địa chất, khoáng sản.
Nội dung làm việc tập trung vào việc rà soát phạm vi chức năng, nhiệm vụ đã được chuyển giao; tiến độ ban hành, sửa đổi quy định về chức năng, nhiệm vụ của Sở Công Thương và các đơn vị thuộc Sở; mô hình tổ chức bộ máy thực hiện nhiệm vụ địa chất, khoáng sản; việc tiếp nhận và bố trí công chức; bàn giao hồ sơ, tài liệu, dữ liệu; tình hình tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính và sự phối hợp giữa Sở Công Thương với các sở, ngành, chính quyền địa phương.
Một nội dung được đặc biệt quan tâm là chất lượng và khả năng đáp ứng của đội ngũ công chức sau chuyển giao. Các địa phương được đề nghị làm rõ số lượng cán bộ chuyên trách, kiêm nhiệm; trình độ chuyên ngành địa chất, khoáng sản; kinh nghiệm thực tiễn, nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng cũng như nhu cầu bổ sung nhân lực để bảo đảm thực hiện đầy đủ chức năng mới.
Qua làm việc cho thấy, các địa phương đã có nhiều nỗ lực trong việc tổ chức bàn giao, tiếp nhận và duy trì hoạt động quản lý nhà nước. Ở nhiều nơi, tổ chức, nhân sự và hồ sơ chuyên môn đã được chuyển giao tương đối thuận lợi; một số địa phương đã thành lập hoặc xây dựng phương án thành lập phòng chuyên môn về quản lý khoáng sản, trong khi một số nơi lựa chọn phương án bổ sung nhiệm vụ cho phòng chuyên môn hiện có nhằm phù hợp với điều kiện biên chế và khối lượng công việc.
Ảnh: Cục trưởng Trần Bình Trọng làm việc tại TP Đà Nẵng với Sở Công Thương, Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố: Đà Nẵng, Huế, Quảng Ngãi, Quảng Trị
Ảnh: Phó Cục trưởng Trần Phương làm việc tại tỉnh Khánh Hoà với Sở Công Thương, Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố: TP Hồ Chí Minh, Khánh Hoà, Lâm Đồng, Đắk Lăk, Gia Lai
Không để phát sinh “khoảng trống” quản lý và gián đoạn thủ tục hành chính
Qua thực tiễn làm việc tại 06 khu vực, một trong những yêu cầu xuyên suốt được các đoàn công tác đặt ra là phải bảo đảm tính liên tục trong quản lý nhà nước và giải quyết thủ tục hành chính, không để việc thay đổi đầu mối quản lý ảnh hưởng tới quyền, lợi ích hợp pháp của người dân và doanh nghiệp.
Theo yêu cầu của Cục, các Sở Công Thương phải thống kê cụ thể số hồ sơ thủ tục hành chính đang xử lý tại thời điểm chuyển giao; số hồ sơ đã bàn giao, đã giải quyết, đang giải quyết hoặc quá hạn; xác định nguyên nhân, trách nhiệm đối với những trường hợp chậm xử lý. Việc chuyển giao không được dẫn đến tình trạng yêu cầu tổ chức, cá nhân phải nộp lại hồ sơ chỉ vì thay đổi cơ quan tiếp nhận.
Thực tế tại một số địa phương cho thấy hệ thống giải quyết thủ tục hành chính điện tử chưa đồng bộ ngay với mô hình mới; quyết định quy định chức năng, nhiệm vụ của Sở Công Thương hoặc phòng chuyên môn có nơi còn trong quá trình hoàn thiện; vì vậy một số hồ sơ vẫn phải tiếp nhận bằng giấy hoặc xử lý theo phương án chuyển tiếp.
Những mô hình khác nhau tại các địa phương cho thấy yêu cầu quan trọng nhất trong giai đoạn đầu không nhất thiết là áp dụng một mô hình tổ chức giống nhau, mà phải xác định rõ đầu mối, rõ người, rõ trách nhiệm và bảo đảm đủ năng lực chuyên môn để thực hiện nhiệm vụ.
Ảnh: Phó Cục trưởng Trần Mỹ Dũng làm việc tại tỉnh Lào Cai với Sở Công Thương, Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố: Lào Cai, Lai Châu, Điện Biên, Sơn La
Ảnh: Phó Cục trưởng Lê Quốc Hùng làm việc tại tỉnh Lạng Sơn với Sở Công Thương, Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố: Lạng Sơn, Quảng Ninh, Cao Bằng
Nhiều vấn đề thực tiễn cần tiếp tục hướng dẫn, tháo gỡ
Qua các cuộc làm việc, các đoàn công tác cũng ghi nhận nhiều nhóm khó khăn, vướng mắc phát sinh trong giai đoạn chuyển tiếp.
Trước hết là vấn đề nhân sự và tổ chức bộ máy. Một số địa phương có lực lượng chuyên môn địa chất, khoáng sản tương đối ổn định và được chuyển nguyên trạng sang Sở Công Thương; nhưng cũng có địa phương trước đây chỉ bố trí một hoặc một số ít công chức chuyên trách, còn lại thực hiện kiêm nhiệm. Trong điều kiện tiếp tục tinh gọn tổ chức, biên chế, việc hình thành một đầu mối chuyên môn đủ mạnh là bài toán cần được địa phương cân nhắc kỹ.
Bên cạnh đó là những vướng mắc liên quan đến thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính, giám định tư pháp về khoáng sản, hồ sơ đang xử lý dở dang, đóng cửa mỏ, trình tự xử lý các thủ tục chuyển tiếp và thẩm quyền của các chức danh sau khi nhiệm vụ được chuyển sang ngành Công Thương.
Tại một số địa phương, việc thay đổi cơ quan quản lý đã phát sinh yêu cầu phải làm rõ thẩm quyền đối với các vụ việc giám định tư pháp, định giá khoáng sản phục vụ tố tụng hoặc xử lý vi phạm hành chính. Các vấn đề này được đoàn công tác ghi nhận để hướng dẫn theo thẩm quyền hoặc tổng hợp báo cáo Bộ Công Thương và cơ quan có liên quan xem xét, xử lý.
Một nhóm vấn đề khác liên quan đến hạ tầng số và dịch vụ công trực tuyến. Một số địa phương đề nghị Bộ Công Thương sớm hoàn thiện, cấu hình các quy trình điện tử đối với thủ tục hành chính về địa chất, khoáng sản, bảo đảm Sở Công Thương và UBND cấp xã có thể tiếp nhận, chuyển xử lý và giải quyết hồ sơ trực tuyến một cách đồng bộ.
Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam đồng hành cùng 34 Sở Công Thương để sớm ổn định mô hình mới
Trong quá trình làm việc, các đoàn công tác của Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam đã trực tiếp trao đổi, hướng dẫn những nội dung thuộc thẩm quyền; đồng thời tiếp nhận các kiến nghị từ địa phương để tổng hợp, phân loại theo nhóm vấn đề và đề xuất cấp có thẩm quyền xử lý.
Cục yêu cầu các địa phương tiếp tục phối hợp chặt chẽ giữa Sở Công Thương với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Nội vụ, Sở Xây dựng và các cơ quan liên quan để hoàn thiện việc bàn giao; thống nhất hồ sơ, dữ liệu, nhân sự và phạm vi nhiệm vụ; đồng thời gửi đầy đủ các quyết định, biên bản bàn giao và văn bản liên quan để phục vụ công tác tổng hợp chung.
Theo định hướng của Cục, những vấn đề có thể giải quyết ngay phải được xử lý kịp thời, không để tồn đọng kéo dài; những nội dung vượt thẩm quyền phải được tổng hợp cụ thể, có căn cứ và đề xuất phương án xử lý rõ ràng. Các địa phương cũng được đề nghị chủ động hoàn thiện mô hình tổ chức, bố trí nhân lực phù hợp, tăng cường đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn về địa chất, khoáng sản cho đội ngũ cán bộ mới tiếp nhận nhiệm vụ.
Việc tổ chức 06 đoàn công tác làm việc với 34 Sở Công Thương tại 06 khu vực trên cả nước chỉ trong thời gian từ ngày 06/10 đến ngày 16/10/2026 thể hiện tinh thần chủ động, khẩn trương và sát cơ sở của Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam trong thời điểm mô hình quản lý mới vừa được triển khai.
Thông qua các chuyến công tác, Cục có điều kiện đánh giá trực tiếp, toàn diện hơn về tình hình chuyển giao tại địa phương, nhận diện những điểm nghẽn về thể chế, tổ chức bộ máy, nhân lực, thủ tục hành chính và hạ tầng số; từ đó từng bước hoàn thiện cơ chế phối hợp và hỗ trợ địa phương tổ chức thực hiện nhiệm vụ.
Mục tiêu xuyên suốt là không để phát sinh khoảng trống quản lý; không để thủ tục hành chính bị đình trệ; bảo đảm quyền lợi của người dân, doanh nghiệp; đồng thời nhanh chóng kiện toàn một hệ thống quản lý nhà nước về địa chất, khoáng sản thống nhất, thông suốt và hiệu quả từ Trung ương đến địa phương trong hệ thống ngành Công Thương.
Bên cạnh công tác chuyển giao. Cục tổ chức trao đổi, rà soát khả năng cung ứng và đề xuất điều phối nguồn vật liệu phục vụ các công trình, dự án trọng điểm
Một nội dung cấp bách, quan trọng trong các chuyến công tác là: Cục tổ chức rà soát nguồn cung và nhu cầu vật liệu của các dự án trọng điểm; tăng cường điều phối vật liệu giữa các địa phương. Đồng thời, hoàn thiện dữ liệu và nghiên cứu giải pháp giảm áp lực nguồn vật liệu.
Cùng với các giải pháp trước mắt, Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam đang hoàn thiện phần mềm bản đồ số về cung – cầu vật liệu xây dựng. Các địa phương được đề nghị phối hợp cập nhật đầy đủ thông tin về giấy phép, trữ lượng, đơn giá và nhu cầu vật liệu giai đoạn 2026 – 2030, làm cơ sở cho công tác cân đối, điều phối.
Ảnh: Phó Cục trưởng Trần Phương làm việc với 08 tỉnh, thành phố: An Giang, Tây Ninh, Cà Mau, Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Đồng Tháp, Vĩnh Long và Cần Thơ về công tác chuyển giao và điều phối nguồn vật liệu phục vụ các công trình, dự án trọng điểm.
Ảnh: Phó Cục trưởng Trần Phương làm việc tại Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam với Sở Công Thương, Sở Xây dựng, Sở Nông nghiệp và Môi trường 10 tỉnh phía Bắc về công tác chuyển giao và điều phối nguồn vật liệu phục vụ các công trình, dự án trọng điểm.
Cuộc họp cũng đề nghị các tỉnh khẩn trương xây dựng đề án đánh giá tổng thể tiềm năng khoáng sản trên địa bàn. Các đơn vị địa chất trực thuộc Cục sẽ hỗ trợ chuyên môn, kỹ thuật trong quá trình triển khai.
Đối với cơ chế, chính sách, Cục tiếp thu các kiến nghị về tiêu thụ sản phẩm phụ tại mỏ đặc thù, điều chuyển vật liệu giữa các dự án đầu tư công và phương pháp xác định giá vật liệu tại mỏ để nghiên cứu, đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét.
Các chủ đầu tư, ban quản lý dự án được đề nghị tính toán phương án sử dụng cát biển thay thế cát sông, xác định đầy đủ chi phí vận chuyển và nghiên cứu giải pháp cầu cạn tại Đồng bằng sông Cửu Long. Đây là những hướng cần được đánh giá kỹ về hiệu quả kỹ thuật, kinh tế và môi trường nhằm giảm nhu cầu cát đắp nền, hạn chế áp lực khai thác nguồn vật liệu tự nhiên.
Trên cơ sở ý kiến của các địa phương và đơn vị dự họp, Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam tiếp tục tổng hợp, hoàn thiện phương án điều phối vật liệu xây dựng khu vực phía Nam, góp phần bảo đảm nguồn cung và tiến độ triển khai các công trình, dự án trọng điểm.