Nhân kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống ngành Địa chất Việt Nam (02/10/1945 - 02/10/2026), Liên đoàn Bản đồ và Địa chất biển miền Bắc tự hào ôn lại chặng đường xây dựng, trưởng thành và những đóng góp của các thế hệ cán bộ, công chức, viên chức, người lao động ngành địa chất nói chung và Liên đoàn nói riêng.
Năm 2026 đánh dấu 81 năm Ngày truyền thống ngành Địa chất Việt Nam - một chặng đường vẻ vang, từ những bước đi đầu tiên trong hoàn cảnh nước nhà còn nhiều khó khăn, ngành đã không ngừng phát triển, trưởng thành, khẳng định vị trí là một trong những lĩnh vực then chốt, phục vụ xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.
Nhân kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống ngành Địa chất Việt Nam (02/10/1945 - 02/10/2026), Liên đoàn Bản đồ và Địa chất biển miền Bắc tự hào ôn lại chặng đường xây dựng, trưởng thành và những đóng góp của các thế hệ cán bộ, công chức, viên chức, người lao động ngành địa chất nói chung và Liên đoàn nói riêng.
Tên gọi Liên đoàn Bản đồ và Địa chất biển miền Bắc được ghi nhận lần đầu tại Quyết định số 99/QĐ-BNNMT ngày 01 tháng 3 năm 2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường quy định chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức của Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam; trong quyết định này, Liên đoàn Bản đồ và Địa chất biển miền Bắc được thành lập trên cơ sở hợp nhất Liên đoàn Bản đồ Địa chất miền Bắc với Liên đoàn Địa chất và Khoáng sản biển.
Kế thừa thành quả và tiếp bước truyền thống 81 năm ngành Địa chất Việt Nam, trải qua 67 năm xây dựng và phát triển, Liên đoàn đã hoàn thành xuất sắc hơn 200 công trình khoa học thuộc các lĩnh vực đo vẽ địa chất, tìm kiếm, điều tra đánh giá khoáng sản; điều tra địa chất đô thị, địa chất thủy văn, địa chất môi trường, tai biến địa chất; điều tra cơ bản địa chất, điều tra địa chất về khoáng sản trên vùng biển, hải đảo Việt Nam và các đề tài, chuyên đề nghiên cứu chuyên sâu.... Trong quá trình thực hiện nhiều nhiệm vụ ở nhiều chuyên môn khác nhau, Liên đoàn đã xây dựng đội ngũ cán bộ khoa học địa chất, khoáng sản chuyên sâu, trình độ tiên tiến và hội nhập quốc tế, có khả năng nắm bắt, làm chủ công nghệ hiện đại trong điều tra địa chất, khoáng sản. Liên đoàn có hệ thống thiết bị, máy móc hiện đại, đáp ứng yêu cầu điều tra địa chất, khoáng sản trên đất liền, trên biển và đổi mới công tác điều tra địa chất khoáng sản trong giai đoạn hiện nay.
Những thành tích nổi bật của Liên đoàn có thể khái quát như sau:
1. Hoàn thành bản đồ địa chất, khoáng sản và các bản đồ chuyên đề đi cùng ở các tỷ lệ:
- Tỷ lệ 1:500.000 (1:1.000.000) gồm 12 bộ theo từng miền (miền Nam, miền Bắc) và trên toàn lãnh thổ của đất nước.
Các bản đồ này đã được hiệu đính, xuất bản, có thuyết minh kèm theo.
- Tỷ lệ 1:200.000 gồm 25 bộ theo tờ, nhóm tờ và đã được hiệu đính, xuất bản nhiều lần của các loạt tờ Tây Bắc, Đông Bắc và Bắc Trung Bộ.
Hiện nay Liên đoàn đang thi công đề án Biên tập, tổng hợp, lập bản đồ địa chất khoáng sản tỷ lệ 1:250.000 vùng Tây Bắc.
- Tỷ lệ 1:50.000 gồm 54 bộ theo tờ, nhóm tờ. Hiện nay, Liên đoàn đang thi công 01 nhóm tờ.
- Tỷ lệ 1:25.000 với 17 bộ của 17 vùng và rất nhiều loại bản đồ thuộc các đề tài nghiên cứu khoa học.
2. Hoàn thành rất nhiều công trình tìm kiếm chi tiết hóa khoáng sản đi cùng với công tác lập bản đồ địa chất ở các tỷ lệ.
3. Tham gia thực hiện nhiều đề án Chính phủ về điều tra, đánh giá tiềm năng khoáng sản (sa khoáng ti tan - zircon, quặng bauxit, urani, đất hiếm…); điều tra trượt lở đất đá và điều tra địa chất công trình dải ven biển Việt Nam.
4. Hoàn thành 03 đề án điều tra, đánh giá khoáng sản do doanh nghiệp góp vốn.
5. Đăng ký được gần 3.000 điểm khoáng sản ở quy mô mỏ khoáng và biểu hiện khoáng sản, trong đó phát hiện mới hơn 1.200 điểm.
6. Điều tra, đánh giá đặc điểm cấu trúc địa chất, địa chất công trình, đề xuất giải pháp khai thác, sử dụng hợp lý lãnh thổ phục vụ xây dựng và phát triển hạ tầng dải ven bờ biển Việt Nam.
7. Đánh giá tài nguyên khoáng sản, phục vụ khai thác cát biển, đáp ứng nhu cầu san lấp các dự án đường cao tốc và hạ tầng giao thông, đô thị vùng đồng bằng sông Cửu Long.
8. Tham gia thực hiện các đề án “Điều tra, đánh giá và thành lập bộ bản đồ môi trường khoáng sản độc hại trên lãnh thổ Việt Nam (phần đất liền) và “Điều tra, đánh giá hiện trạng môi trường phóng xạ trên các vùng có dị thường phóng xạ khu vực Nam Tây nguyên và Đông Nam bộ, đề xuất các giải pháp giảm thiểu tác hại môi trường”.
9. Thực hiện nhiều nhiệm vụ tính tiền hoàn trả sử dụng tài liệu địa chất và khoáng sản (nhiệm vụ theo Thông tư 186).
10. Thực hiện thành công nhiều đề tài nghiên cứu khoa học thuộc các lĩnh vực địa chất, khoáng sản, khoáng vật, địa vật lý, viễn thám, địa chất đô thị, tai biến địa chất và địa chất môi trường, di sản địa chất và công viên địa chất, địa chất khoáng sản và môi trường biển.
11. Thực hiện nhiều hợp đồng dịch vụ tư vấn thuộc các lĩnh vực: Điều tra, đánh giá, thăm dò khoáng sản; Giám sát thăm dò khoáng sẩn; Quy hoạch khoáng sản; Khoanh định khu vực cấm hoạt động khoáng sản, khu vực tạm thời cấm hoạt động khoáng sản; Khảo sát điều kiện địa chất, địa chất thủy văn, địa chất công trình phục vụ xây dựng các công trình; Xây dựng cơ sở dữ liệu địa chất, khoáng sản; Khảo sát hiện trạng khai thác khoáng sản; Điều tra, đánh giá, cảnh báo hiểm họa tai biến địa chất; Gia công và phân tích các loại mẫu địa chất, khoáng sản...
12. Biên soạn các quy chế đo vẽ lập bản đồ địa chất và điều tra khoáng sản tỷ lệ 1:50.000 (1:25.000); tài liệu hướng dẫn công tác lập bản đồ địa chất và điều tra khoáng sản tỷ lệ 1:50.000; tài liệu hướng dẫn điều tra địa chất môi trường và tai biến địa chất.
13. Công bố nhiều sách chuyên khảo về địa chất, khoáng sản, tài nguyên địa chất và di sản địa chất; 05 tuyển tập “Địa chất và khoáng sản Việt Nam”; hơn 100 số chuyên san “Bản đồ địa chất” và hàng trăm bài báo khoa học trên các tạp chí chuyên ngành ở trong nước và quốc tế.
Những thành tích trên đã được Đảng và Nhà nước ghi nhận bằng nhiều phần thưởng cao quý: 02 danh hiệu Anh hùng Lao động; Huân chương Độc lập hạng Nhì, hạng Ba; Huân chương Lao động các hạng; Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học – công nghệ, cùng nhiều bằng khen, cờ thi đua của Chính phủ, các Bộ, ngành.
Đặc biệt, trong giai đoạn chuyển đổi tổ chức theo mô hình mới trực thuộc Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam, Bộ Công Thương, Liên đoàn tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt trong điều tra cơ bản địa chất, điều tra địa chất về khoáng sản trên đất liền và vùng biển, hải đảo từ thành phố Huế trở ra phía Bắc phục vụ chức năng quản lý nhà nước của Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam; thực hiện các dịch vụ sự nghiệp công về địa chất, khoáng sản theo quy định của pháp luật. Với đội ngũ gần 160 CBVC, NLĐ, trong đó có 45 người trình độ trên đại học, 80 đại học, cùng hệ thống trang thiết bị hiện đại, phòng thí nghiệm đạt chuẩn và nhiều thiết bị chuyên dụng khảo sát trên đất liền và dưới biển, Liên đoàn đủ năng lực thực hiện các nhiệm vụ cấp Nhà nước, cấp Bộ cũng như các dự án hợp tác trong và ngoài nước.
Những thành tựu đạt được là kết quả của sự cống hiến không mệt mỏi của các thế hệ cán bộ địa chất – từ những người đi mở đường đến thế hệ kế tiếp ngày nay. Nhân dịp kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống ngành Địa chất, Liên đoàn trân trọng gửi lời tri ân sâu sắc đến các thế hệ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động – những người đã cống hiến trọn cuộc đời, trí tuệ và sức lực cho sự nghiệp phát triển của ngành. Đặc biệt, chúng tôi ghi nhận những đóng góp của các đồng chí đã nghỉ hưu, những người đã từng làm việc tại vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo, dưới điều kiện thiên nhiên khắc nghiệt, âm thầm góp phần làm giàu bản đồ tài nguyên Tổ quốc. Đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” luôn được Liên đoàn trân trọng thực hiện thông qua các hoạt động gặp mặt, thăm hỏi, lắng nghe chia sẻ kinh nghiệm, tạo cầu nối gắn kết giữa các thế hệ, truyền lửa nghề nghiệp cho đội ngũ cán bộ trẻ.
Bước vào giai đoạn phát triển mới, với việc chuyển về trực thuộc Bộ Công Thương, Liên đoàn Bản đồ và Địa chất biển miền Bắc xác định rõ các nhiệm vụ trọng tâm:
1. Tiếp tục nâng cao chất lượng công tác điều tra cơ bản địa chất, khoáng sản, ứng dụng công nghệ số, viễn thám, trí tuệ nhân tạo trong xây dựng cơ sở dữ liệu địa chất khoáng sản hiện đại.
2. Tập trung triển khai các đề án điều tra cơ bản địa chất; điều tra tài nguyên địa chất và các điều kiện địa chất khác; điều tra địa chất công trình, tai biến địa chất biển, phục vụ phát triển kinh tế biển, bảo vệ môi trường và chủ quyền quốc gia.
3. Tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức xã hội về vai trò, vị trí của ngành địa chất; giáo dục truyền thống, khơi dậy niềm tự hào nghề nghiệp, tinh thần đoàn kết, trách nhiệm cho từng cán bộ, viên chức và người lao động.
4. Mở rộng hợp tác trong nước và quốc tế, trao đổi kinh nghiệm, chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực cạnh tranh, hội nhập quốc tế.
Với tinh thần “Đoàn kết – Trách nhiệm – Sáng tạo – Phát triển”, toàn thể cán bộ, viên chức, người lao động trong Liên đoàn Bản đồ và Địa chất biển miền Bắc nguyện tiếp bước truyền thống vẻ vang của ngành, của Liên đoàn, nỗ lực phấn đấu, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
MỘT SỐ HÌNH ẢNH HOẠT ĐỘNG CỦA LIÊN ĐOÀN
Các nhà khoa học-tác giả Bản đồ địa chất-Bản đồ khoáng sản Việt
tỷ lệ 1/500 000 đón nhận giải thưởng Hồ Chí Minh (2005)
Đại hội Đảng bộ Liên đoàn nhiệm kỳ 2025 - 2030
Kiểm tra thực địa đề án điều tra môi trường khoáng sản độc hại (tỉnh Điện Biên) năm 2024
Kiểm tra thực địa công tác đo phổ gama đề án điều tra tiềm năng khoáng sản đất hiếm (giai đoạn 1) (năm 2025)